(Xin bà con lưu ý: nhân vật 'Ba' trong câu chuyện là nbt, 'con' là con gái nbt. Hihi.)

Cô Tám

Hôm nay Ba kể cho con gái nghe câu chuyện về Cô Tám mà Ba biết nhé. Cô tên thật là Bát Chánh Đạo, nhưng Ba thích cái tên Cô Tám hơn vì nghe dễ gần. Ai mà nghe về ông Phật Thích Ca, chắc đều đã từng nghe về Cô Tám. Cô Tám có 8 đặc tính rất quý và thường được mọi người chia làm 3 nhóm như sau:

(1) Tuệ gồm có Chánh Kiến, và Chánh Tư Duy.
(2) Giới gồm Chánh Ngữ, Chánh Nghiệp, và Chánh Mạng.
(3) Định gồm Chánh Tinh Tấn, Chánh Niệm, và Chánh Định.

Mình thường hay nói là Giới – Định – Tuệ. Vậy tại sao Tuệ lại nằm trước Giới? Hơn nữa, Thầy cũng hay nói có Giới thì mới có Định, và có Định thì mới phát sinh Tuệ. Vậy sao có sự sắp xếp tréo ngoe này? Ba mang những thắc mắc này vào trong định để tìm hiểu. Hơn nữa, Ba cũng muốn biết con đường thoát khổ theo Cô Tám như thế nào, cụ thể ra làm sao để mình áp dụng. Tùy duyên, bữa nào hứng thì tìm hiểu, bữa nào không thì thôi. Dù sao thì sau một thời gian, khoảng 2 tháng, Ba kể lại đây những gì Ba quán thấy trong lúc nhập định nhé.

+ Bữa nọ, khi Ba hỏi Chánh Kiến là gì? Biểu tượng xuất hiện là hình ảnh cắt tỉa lông chó. Lúc đó, Ba hiểu được là: Chánh kiến là bỏ đi những thông tin rườm rà, không cần thiết.

+ Khi hỏi Chánh Tư Duy là gì? Trong tư tưởng nó xuất hiện hình ảnh của chuyện/quy trình làm bánh. Ba hiểu rằng Chánh Tư Duy chính là suy nghĩ cho đúng cách và theo một quy trình rõ ràng, chính xác.

+ Đến khi hỏi Chánh Ngữ là gì? Nó ra biểu tượng là cái gương đứng lớn và mình đang đứng đó soi vào. Ba hiểu được Chánh Ngữ là nói đúng sự thật, có sao nói vậy.

+ Ba tiếp tục hỏi Chánh Nghiệp thì sao? Biểu tượng xuất hiện lần lượt chữ diversification và balanced. Ba hiếu ý nghĩa của Chánh Nghiệp là mình phải hành động cân bằng, hòa hoãn, và rộng mở.

+ Hôm khác, Ba lại hỏi về Chánh Mạng. Tư tưởng xuất hiện biểu tượng con bạch tuột hay một cái chậu hoa nhỏ gì đó và hành động/diễn tiến là nó chui tọt vào bên trong một hốc đá (hình ảnh là một mặt phẳng có kẻ hở bên dưới) và hiểu là nó trong môi trường nước. Đại khái Ba chỉ có loáng thoáng ý nghĩa là thoái lui nhưng chưa thật sự hiểu thoái ẩn là gì thì mệt rồi nên xuất định. Ba thắc mắc nên kiểm tra trong cuốn ĐPvPP thì thấy Chánh Mạng là sống đời trong sạch và 'lánh xa' năm nghề xấu: buôn bán khí giới, nô bộc, thú vật, chất say, và độc dược. Lúc này Ba mới hiểu ra là hành đông chui tọt vào đó có ý nghĩa là tránh xa cuộc đời, giảm thiểu cái đa mạng (exposure) là tốt nhất. Rút vào trong để giữ mình.

+ Bữa khác nữa, Ba hỏi Chánh Tinh Tấn là gì? Biểu tượng chỉ là một chữ 'Cần'. Ý nghĩa của nó đã rõ ràng, chính là cần cù, siêng năng, và không bỏ cuộc.

+ Cách nay 2 ngày thì Ba tìm hiểu về cái Chánh Niệm. Mới đầu biểu tượng xuất hiện là chữ 'Xả'. Ba hỏi tiếp Xả là thế nào thì nó ra thêm là 'Niệm Xả'. Lúc đó, Ba có cảm giác kiểu như lạ lạ hoặc chưa nghe cái này bao giờ. Chưa hiểu lắm nhưng Ba hỏi tiếp Chánh Định là gì? Biểu tượng trong tư tưởng là bàn tay mở ra nhẹ nhàng rồi bóp chặt lại. Lúc này, Ba hiểu luôn rằng: Chánh Niệm chính là mình cần xả bỏ những tâm lộn xộn, để cái tâm thư thái, nhẹ nhàng, không dính mắc (hình ảnh bàn tay mở ra). Có như vậy thì khi tập Chánh Định thì nó mới mạnh và vững vàng được (hình ảnh bàn tay bóp chặt vào).

+ Hôm nay, Ba tập và thắc mắc về chuyện tại sao Chánh Kiến và Chánh Tư Duy là được xem là Tuệ trong các giảng giải về Cô Tám trong Phật giáo. Tư tưởng nó bảo là không đúng. Tuệ chỉ phát sinh khi có Định. Nó là hệ quả tất yếu của Định.

============================

Sau khi thấy được Cô Tám vậy rồi thì Ba ngồi 'suy nghĩ' (chứ không phải nhập định nhé) thì nhận xét rằng có lẽ tất cả 5 (thậm chí 7) đặc tính đầu của Cô Tám đều là Giới:

(i) Chánh Kiến là kênh thu nạp và sàng lọc thông tin đúng đắn, cần thiết. Sau đó, Chánh Tư Duy sẽ là bộ xử lý thông tin đó một cách trình tự, rõ ràng, không thiên vị. Cả hai đặc tính này thuộc về Ý Giới.

(ii) Chánh Ngữ và Chánh Nghiệp là các biểu lộ ra bên ngoài sau khi thông tin đã được xử lý. Nếu lời nói biểu lộ ngay thẳng, không dối trá, hữu ích thì là Chánh Ngữ, và đây là Khẩu Giới. Còn hành động đúng đắn thì thuộc về Thân Giới.

(iii) Chánh Mạng như là một nền tảng, tạo ra môi trường sống, môi trường thông tin cho 4 đặc tính đầu. Môi trường Chánh Mạng càng tốt thì việc tiếp nhận, xử lý, và phản ứng sẽ nhiều Chánh hơn Tà và ngược lại.

(iv) Trước khi tập, nhập Chánh Định mà mình làm tốt chuyện Chánh Niệm, ý là dù có thông tin gì đi nữa thì nên loại bỏ càng nhiều càng tốt, thì chuyện tập trung ATCNĐTM sẽ dễ dàng hơn, êm ái hơn. Tất nhiên, khi định tốt, mạnh mẽ, đều đặn (Tinh Tấn) thì Tuệ phát sinh là lẽ thường tình. Lúc đó, Tuệ chính là điểm đến của quá trình mà Cô Tám dẫn dắt mình đi thoát khổ theo như lời ông Phật dạy.

Hết chuyện rồi con.
nbt

Cũng nên soi sáng chỗ này tí xíu, cho bà con.
1. Bà con không nên lầm tưởng về những linh ảnh mà Niết Bàn Tầm có đề cập đến trong nhiều bài viết rất có giá trị về vấn đề Vô Sắc.

2. Thưa bà con: những linh ảnh này thật sự không thể nào hiện rõ ra... khi các Tu Sĩ khác dùng cách "song hành nhập định" để học hỏi trực tiếp những kinh nghiệm Tâm Linh cực kỳ quý báu này.
Lý do là:
Đây  chỉ là "Khái Niệm" mà thôi... cho nên không thể nào có thể Thấy được những linh ảnh... kỳ bí này.
Một khi cái thấy đã thấy được những Khái Niệm, nên lực chánh định rất là mạnh và dữ dội.
Không thể nào tập giỡn giỡn mà có thể gặt hái gì được đâu.